Нилээн эрт юм байна нэг сайхан залуу бүсгүй танай ахаас юугчюм гуйгаад байхад толгой уруу нь сүхээр цохиод алчихлааТэр бүсгүй хөл хүндтэй байжXол нутгийн хүн байна гэж яривал Пүрэвжав эмгэн ээ гончиг сум минь яана билээ тийм ээ тэр бүсгүй ах маань зэргэлдээх аймгаас авчирж ханилсан юмГэтэл эцэг эх маань түүнийг бэрээ болгохыг хүсээгүй ах нутагрууга буц гэсэндчяваагүй…
Шагдарын Баттулга социалист нийгмийн үзэл суртлаар хүмүүжсэн хүн учир шашин бурханд сүсэггүй үзмэрч төлөгчид итгэдэггүй нэгэн байжээГэвч эхнэр нь дөрвөн удаа төрөхдөө гурван хүү ганц охин төрүүлсэн боловч хөвгүүд нь нэг хоногоос нэг ой хүрвүүтээ өнгөрсөн байнаХүүгийн заяагүй ерөөл муутай хүн байна да гэж Баттулга сэтгэлээр унадаг байвТэрээр айлын ганц хөвгүүн ээж нь
дөрвөн хүү төрүүлснээс гурван бас эндсэн аж аав нь бас идэрхэн насандаа автийн осолд орж нас барсан юмБаттулгын эртний танилынхаа очвол холоос ирсэн айлчин бололтой ногтон сахалтай хижээл хар хүн бүхэл махыг том томоор нь залгыж суужээМэнд усаа мэдэлцэн цай уугаад сууж байтал өнөөх ногтон сахалт Баттулгыг сүрхий ажиж сууснааЧи удмынхаа цорын ганц эр хүн юмУдахгүй чиний хоногын тоо гүйцэж мэдэх юм гэж хэлэхэд Баттулга уурсан ямар хачин хүн бэ яаж дапаалж байгаа чинь энэ вэ галзуу солиотой юм уу гэж эгдүүцэвТэгсэн өнөөх хижээл эр юучболоогүй аятай мах зүсэж идээд хэрэв чи эмээгээ надтай уулзуулж амжвал би чамд тус болж болох юм чи битгий цухалд чамд нэг тусгүй хар толбо хүрсэн байнаУган чиний нүгэл биш юм байнатанайхны удмаас хоцорсон эд бололтой юм гэж хэлжээБаттулгыг найз нь гаргаж өгөхдөө энэ хүн манай нутгын их сайн үзмэрч байгаа юм
хоёр хоногын дараа буцна чи эмээгээ уулзуулбал дээргүй юу гэсэн байнаЭхний хоног Баттулга юу гэж эмээгээ
тэр хачин хүнтэй уулзуулах гэж бодсон боловч хоёр дахь хоногт тэсэлгүй эмээгээ дагуулан мөнөөх эр дээр очлооТэгсэн эмээг нь үзмэрч хармагцаа за сайн байнууд Пүрэвжав гуай гэхэд Баттулга маш их гайхав учр нь эмээгийнхан нэрийг найз ньчмэдэдгүй байлааХижээл эр таны ахыг Гонгоржав гэдэг байснуу гэхэд эмээн толгой дохилоо таны ач хүүд гурван сарынлнас үлдээд байнаАх чинь маш муухай хэрэг хийснийг та мэдэн биз дээ таны ах их нүгэлтэй мөрийг өөрийнхөө удамд үлдээж танай бүх эрчүүдийг амь насаар нь төлөх их гай хоцрооснийг та мэдэхгүй гэж үү
гэхэд эмээн толгой дохин мэгшин уйлжээҮЗМЭРЧ ХОРТ ШАР НҮДЭЭРЭЭ ЦОО ХАРАН СУУСНААНилээн эрт юм байна нэг сайхан залуу бүсгүй танай ахаас юугчюм гуйгаад байхад толгой уруу нь сүхээр цохиод алчихлааТэр бүсгүй хөл хүндтэй байжXол нутгийн хүн байна гэж яривал Пүрэвжав эмгэн ээ гончиг сум минь яана билээ тийм ээ тэр бүсгүй ах маань зэргэлдээх аймгаас авчирж ханилсан юмГэтэл эцэг эх маань түүнийг бэрээ болгохыг хүсээгүй ах нутагрууга буц гэсэндчяваагүй өнчин ганц хүүхэн байсан юм билээ
ахтай минь амьдархыг их хүссэнлбайх гэтэл явахгүй болохоор нь ах түүнийг хэвтэрт ортол нь зодоод цагдаа шүүхэд мэдэгдэнэ гэхээр нь сүхээр дэлсээд алчихсан юмТэгээд хэнч өгүүлээгүй бэр чинь яаагаав гэхэд төрхөмдөө буцсан гэж хэлдэг болсонАх түүнийг харанхуй шөнөөр ухсан нүхэнд булж хаясан хэмээн яриxдаачхүртэл цурхиртал уйлж суулааTачтэр танайханчтэр энэ бүхнийг харсан мөртлөө хөөрхий тэр зүдэрсэн бүсгүйг хамгаалсангүй ахынхаа нүгэлийг хүртэл тас нууж
бүх насаараa шаналж явж зүрх чинь яаж тэсээд өдийг хүртэл наслаав дээ гэж үзмэрч чанга дуугаар хэлхэд эмгэн сөхөрч суугаад өршөө хэмээн сөхөрч байлаа
таны хүүгэс үлдсэн ганц ач хүүгийн чинь амьд явах өдрийн тоо дуусхан танайхны нүгэлийн тоо ийм хариу нэхэж байгааг мэдэж байнуу гэж хэлхэдЭмгэн мэдэж байна хэмээн хэлээд муужирч унах дөхөвБие давхар эмэгтэй танай удминхний эр хүйстэй Болгонон үхэг гэж хараажээ гэж хэлжээИнгэж арга засал хийлгэсэн Баттулгын амьдралчөөрчлөгдөж жил гаруйгын дараа эхнэр нь ихэр хүү төрүүлж тэд нь эрүүл саруул өсөж байгаа гэнэ лээ…
